Statüko mu açıklık mı/ sosyal mesaj yazısı
Çehov’un bazı öykülerinde denk gelmişizdir, yirmili yaşlarda genç, güzel kızları anaları el bebek gül bebek korur, onların meteliksiz ama aşık erkeklere gitmelerine engel olmak için sürüyle entrika yaparlar. Annelerinin hayallerinde öncelikle birinci sınıf memurlar vardır, askerse varlıklı bir albay olabilir, değilse çiftlik sahibi ya da çiftlik sahibinin oğlu, iş bitirici bir tüccar, ünlü bir doktor vs ... binlerce genç güzel kız bu olanaklı insanlar için yarıştığından çıta ileriki yaşlarda, öğretmen, rahip, esnafa kadar düşer, daha ileriki yaşlarda Rus olsun ne olursa olsuna, sonra da gününü gün eden işsiz güçsüz serseri erkeğe kadar... Derken mutsuz bir orta yaşa girilmiş olur. Böyle anlatınca da Turgenyev’in Prenses Znadia’sı aklıma düştü. Ama onda şatafatlı, şaşalı hayattan taşraya düşen bir eğri vardı. Biraz farklı bir hikaye, tamamını hatırlamıyorum da... Ne çok şey biliyorum, şeysi ile bunları yazmadım, kızlarının geleceği için dünyanın sığmadığı mutlulukları arayan annelerin sonunda meteliğe kurşun sıkan serserilere razı olmasına giden yolun taşlarını döşeyen niyetten söz etmek için örnekledim, bunu da statükocu davranış ile izah edecektim etmesine de sanki statüko sözcüğü çok politik kaldı. Statükocu davranıştan anladığım şu : Bir mekanda birine denk geldiniz, ona ilgi duydunuz, onu tanımak istiyorsunuz ama bütün benliğinizi sarıp sarmayalan kaygılarınız var, ön kabulleriniz var, adeta tanışsanız sizi az sonra bir binanın beşinci katından aşağı itecek fikrine kapılmanıza sebep korkularınız var. Ama ya büyük balık diye tabir edilen Rus annelerin hayalindeki insansa! Ya değilse! Bunun için dikkatlice süzer, her davranışına mistik anlamlar, anlamsızlıklar yüklemeniz gerekecektir. Bu insanla bir şekilde tanışırsınız, büyük balık olması ihtimaline karşı ona çok sayıda kibarlıklar, umut verecek davranışlar sergilerseniz, kısa kibrit çöpü olması halinde de oradan bir an önce uzaklaşmak için bahaneler ararsınız. Statüko dediğim bu. Politikada da böyle işliyor, hatta biraz politikayla ilgilenen her insanı bir şekilde esir alıyor bu hal, ben açık güneşli havaları flu hale getiren dumanlı, isli yol diyorum, ama sadece birkaç metre kare çevremizdeki güneşli alanı...
Yorumlar
Yorum Gönder